Pracodawca może sprawdzić pracownika na zwolnieniu lekarskim


AT - 3 mar 2020 14:34


Pracodawcy mogą korzystać ze wsparcia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Odpowiednie służby skontrolują zarówno prawidłowość wystawienia zwolnienia lekarskiego pracownikowi, jak też sposób jego wykorzystywania - wyjaśnia Grażyna Spytek-Bandurska, ekspert Federacji Przedsiębiorców Polskich i CALPE.

Według pracodawcy są zadowoleni z wydajności i aktywności swoich pracowników. Okazuje się, że w ostatnich latach zatrudnione osoby pracowały lepiej, wykazując odpowiednie podejście do pracy. Pracodawcy skarżą się jednak na jeden problem - nieodpowiednie wykorzystywanie krótkiego urlopu zdrowotnego, czyli popularnego L4. Chociaż zwolnienie otrzymać można tylko z zalecenia lekarza - trudno jest zweryfikować, czy pracownicy korzystają z niego prawidłowo.

ZUS skontroluje L4

Podejrzenia pracodawców rosną, gdy ich pracownicy biorą L4 w dniach poprzedzających długie weekendy lub święta. Pojawia się wtedy uzasadnione podejrzenie, że wykorzystują zwolnienie L4 do odpoczynku, a nie z powodu problemów zdrowotnych.

Wedle szacunków Conperio, od 30 proc. do 70 proc. zwolnień ze wskazaniem "chory może chodzić" lub przyznawanych w ramach konieczności opieki nad członkiem rodziny, jest wykorzystywanych niezgodnie z przeznaczeniem. Absencja ”zawodowa” to skutek patologicznej chęci uniknięcia wykonywania obowiązków służbowych i wykorzystywania w tym celu zwolnień lekarskich przez pracownika. Stanowi ona średnio 10 proc. absencji chorobowej. Zazwyczaj są to bardzo długie zwolnienia, następujące bezpośrednio po sobie.

Czytaj też: Absencja chorobowa pracowników to problem większy niż się wydaje. Dla pracodawców

Jak pracodawcy mogą sobie z takim problemem poradzić?

- Pracodawcy zapominają, że mogą korzystać ze wsparcia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Odpowiednie służby skontrolują zarówno samą prawidłowość wystawienia zwolnienia lekarskiego, jak też sposób jego wykorzystywania - tłumaczy Grażyna Spytek-Bandurska, ekspert Federacji Przedsiębiorców Polskich i Centrum Analiz Legislacyjnych i Polityki Ekonomicznej (CALPE).

- Rzetelna kontrola może wyłapać nieprawidłowości, gdy pracownik świadomie nadużywa swojego prawa do urlopu zdrowotnego. Jednak o kontrolę ZUSu musi wystąpić pracodawca. Dlatego przedsiębiorcy powinni częściej zwracać się do oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i wnioskować o to, żeby takie kontrole były prowadzone. Im szybciej to zrobią, tym większe jest prawdopodobieństwo, że nawet przy krótkotrwałych zwolnieniach taka kontrola nastąpi - wyjaśnia.

Wzór wniosku OL-2 o kontrolę zaświadczenia lekarskiego znajduje się na stronie ZUSu - po jego wydrukowaniu i wypełnieniu można go używać w korespondencji formalnej z ZUS.

Zakład pracy oraz ZUS mają prawo skontrolować prawidłowość orzeczenia o czasowej niezdolności do pracy z powodu choroby oraz prawidłowość wystawiania zaświadczenia lekarskiego - pracodawca także ma takie uprawnienia, gdy zgłasza do ubezpieczenia chorobowego powyżej 20 osób.

Wystąpienie o kontrole zwolnienia lekarskiego do ZUSu powinno być dokonane w szczególności, jeśli dany pracownik często korzysta z krótkotrwałych zwolnień lekarskich od pracy, uzyskuje kolejne zaświadczenia lekarskie od różnych lekarzy, korzysta z kolejnych okresów zasiłkowych czy w przeszłości był już pozbawiony prawa do wynagrodzenia za czas choroby w związku z niewłaściwym wykorzystywaniem zwolnień lekarskich.

Kontrola nie tylko w domu

Pracownik musi wskazać adres jego faktycznego pobytu w okresie niezdolności do pracy - nie należy utożsamiać go z miejscem zameldowania na pobyt stały lub czasowy. Umożliwia to przeprowadzenie kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich - polega ona na odwiedzeniu pracownika we wskazanym miejscu pobytu w trakcie choroby.

Miejsce pobytu wskazane w samym zaświadczeniu lekarskim ZUS e-ZLA niekoniecznie musi być takie samo jak adres zameldowania lub zamieszkania - ubezpieczeni, wymagający opieki innych osób, w okresie absencji chorobowej mają możliwość zamieszkania na ten czas z kimś, kto zapewnia im opiekę.

Czytaj też: 243 miliony dni na L4. Absencje chorobowe Polaków bez tajemnic

Pracownik ma obowiązek poinformować swojego pracodawcę oraz Zakład Ubezpieczeń Społecznych na temat każdej zmiany swojego pobytu podczas zwolnienia lekarskiego, nie później niż w ciągu 3 dni od wystąpienia tej okoliczności.

Z każdej kontroli zwolnienia pracownika kontroler sporządza protokół, w którym zawiera istotne fakty dotyczące przeprowadzanej kontroli oraz informacje dotyczące nieprawidłowego wykorzystywania zwolnienia lekarskiego w uzasadnionych przypadkach.

Utrata zasiłku a nawet zwolnienie z pracy

Jeżeli kontrola wykaże, że pracownik nieprawidłowo wykorzystuje zwolnienie lekarskie, pracodawca może podjąć decyzję o niewypłacaniu świadczenia. W takiej sytuacji pracownik traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres objęty zaświadczeniem ZUS e-ZLA, chyba że w jego okresie przebywał w szpitalu.

Nieprawidłowe wykorzystanie zwolnienia lekarskiego może być uznane za naruszenie obowiązków pracowniczych i poskutkować m.in. wypowiedzeniem umowy, a nawet rozwiązaniem umowy w trybie dyscyplinarnym.

Czytaj też: Jak ograniczyć absencję chorobową pracowników? Oto wskazówki

Nieobecność podczas kontroli zwolnienia lekarskiego jest niekorzystną dla pracownika okolicznością, ale nie zawsze może być przyczyną odmowy prawa do zasiłku. Jeśli jest ona uzasadniona np. wizytą u lekarza, w aptece lub w sklepie w celu zrobienia podstawowych zakupów żywnościowych, gdy nie ma innego członka rodziny, który mógłby osobę chorą w tym wyręczyć.

Dlatego też kontroler powinien zażądać od ubezpieczonego wyjaśnień w sprawie przyczyn jego nieobecności podczas kontroli. Dopiero wówczas, gdy ubezpieczony odmówi udzielenia wyjaśnień, nie będą one wskazywały na uzasadnioną nieobecność lub nie udzieli ich w wyznaczonym terminie, można uznać, że zwolnienie było wykorzystywane niezgodnie z jego celem.



www.pulshr.pl | 02-06-2020 03:56:26